فهرست مطالب

فصل سوم: حجّيت خبر واحد / 17

فهرست مطالب
فصل سوم: حجّيت خبر واحد-------------------- 17
مباحث مقدّماتى-------------------- 19
مقدّم? اوّل: اُصولي بودن اين بحث-------------------- 19
مقدّم? دوم: قطعي الصدور نبودن اخبار موجود در کتاب‌هاي روايي-------------------- 24
نقد محقّق نائيني بر اجماع مورد ادّعا-------------------- 24
نقد کلام محقّق نائيني-------------------- 26
کلام شيخ حرّ عاملي-------------------- 29
فايد? ششم: شهادت علما بر صحّت روايات-------------------- 30
فايد? نهم: ادلّ? صحّت احاديث کتاب‌هاي مورد اعتماد-------------------- 42
ديدگاه محقّق خويى-------------------- 48
مطلب اوّل: قطعي الصدور نبودن روايات کتب اربعه-------------------- 49
مطلب دوم: عدم حصول علم از قرينه‌هاي موجود-------------------- 49
مطلب سوم: گزاره‌هايي دربار? روايات کتب اربعه-------------------- 58
بررسي کتاب کافي-------------------- 58
بررسي کتاب‌هاي شيخ صدوق-------------------- 66
بررسي کتاب‌هاي شيخ طوسي-------------------- 70
جمع‌بندي-------------------- 76
گفتار اوّل: ادلّ? عدم حجّيت خبر واحد-------------------- 78
دليل اوّل: آيات قرآن کريم-------------------- 78
پاسخ اوّل: اختصاص آيات به مسائل اعتقادي-------------------- 80
بررسي پاسخ اوّل-------------------- 80
پاسخ دوم: تقديم دليل حجّيت خبر واحد بر آيات شريفه-------------------- 85
بررسي تخصيص آيات به‌وسيل? ادلّ? خبر واحد-------------------- 86
بررسي حکومت دليل حجيّت خبر واحد بر آيات ناهيه-------------------- 87
بررسى ورود سير? عقلا بر آيات ناهيه-------------------- 90
بررسي رادعيت آيات ناهيه از عمل به خبر واحد-------------------- 91
بررسي ورود ادلّ? حجيّت خبر واحد بر آيات ناهيه-------------------- 94
پاسخ سوم (برگزيده)-------------------- 95
توضيح اصطلاحات ورود، تخصّص، حکومت و تخصيص-------------------- 96
دليل دوم: روايات-------------------- 97
پاسخ محقّق خراساني به دليل دوم-------------------- 99
پاسخ محقّق نائيني و محقّق خويى به دليل دوم-------------------- 100
گروه اوّل از روايات و پاسخ به آنها-------------------- 101
گروه دوم از روايات و پاسخ به آنها-------------------- 104
بيان تقسيمي ديگر براي روايات ناهيه از عمل به ظن-------------------- 110
گروه سوم از روايات و پاسخ به آنها-------------------- 110
گروه چهارم از روايات و پاسخ به آنها-------------------- 113
گروه پنجم از روايات و پاسخ به آنها-------------------- 114
گروه ششم از روايات و پاسخ به آنها-------------------- 114
دليل سوم: اجماع-------------------- 117
پاسخ‌هاي اُصوليان به دليل سوم-------------------- 118
دليل چهارم: عقل-------------------- 121
گفتار دوم: ادلّ? حجّيت خبر واحد-------------------- 123
دليل اوّل: آي? نبأ-------------------- 123
الف) بررسي برخي از مفردات آيه-------------------- 124
يک. جمل? ?أَن تُصيبوا قَومًا بِجَهالَةٍ?-------------------- 124
دو. واژ? «جهالت»-------------------- 125
ب) بررسي احتمالات موجود در آيه-------------------- 126
احتمال برگزيده-------------------- 134
ج) استدلال به آي? نبأ از راه مفهوم وصف-------------------- 135
اشکال اوّل: مفهوم نداشتن جمل? وصفيّه-------------------- 138
اشکال دوم: ذاتي نبودن عنوان «خبر واحد»-------------------- 142
اشکال سوم: معقول نبودن اهمال ثبوتي-------------------- 144
اشکال چهارم: شمول نسبت به افراد تازه بالغ، کودکان و مجانين-------------------- 146
د) استدلال به آي? نبأ از راه تناسب ميان حکم و موضوع-------------------- 147
ه) استدلال به آي? نبأ از راه مفهوم شرط-------------------- 148
نکت? اوّل: کبراي مفهوم شرط-------------------- 148
نکت? دوم: نياز به مقدّم? اسوئيت براي استدلال به مفهوم آيه-------------------- 149
جهات مورد بحث در آي? نبأ-------------------- 154
بررسي جهت اوّل: عدم اقتضاي آيه در اثبات حجّيت خبر-------------------- 154
ديدگاه شيخ انصاري-------------------- 155
ديدگاه محقّق خراساني-------------------- 159
نقد و بررسي بيان محقّق خراساني-------------------- 161
ديدگاه محقّق عراقي-------------------- 163
نقد و بررسي ديدگاه محقّق عراقى-------------------- 164
ديدگاه محقّق نائيني-------------------- 165
نقد و بررسي ديدگاه محقّق نائينى-------------------- 166
ديدگاه برگزيده-------------------- 167
بررسي جهت دوم: موانع استدلال به آي? نبأ-------------------- 168
مانع اوّل: مقدّم بودن تعليل آيه بر مفهوم آن-------------------- 168
پاسخ اوّل: جهل به معناي سفاهت-------------------- 171
پاسخ دوم: حکومت مفهوم آيه بر تعليل-------------------- 174
مانع دوم: منتهي شدن مفهوم به قول سوم-------------------- 180
پاسخ محقّق خويى به مانع دوم-------------------- 181
مانع سوم: لزوم خروج مورد-------------------- 183
پاسخ شيخ انصارى و نقد محقّق نائيني بر آن-------------------- 183
پاسخ نائينى-------------------- 185
مناقش? امام خميني در پاسخ محقّق نائينى-------------------- 187
بررسي جهت سوم: اشکالات عامّه-------------------- 189
اشکال اوّل: تخصيص اکثر-------------------- 189
پاسخ‌هاي متفرّقه به اشکال اوّل-------------------- 190
پاسخ محقّق خراساني به اشکال اوّل-------------------- 191
پاسخ اوّل محقّق عراقي به اشکال اوّل-------------------- 193
مناقش? امام خميني در پاسخ اوّل محقّق عراقى-------------------- 194
مناقش? محقّق خويى در پاسخ اوّل محقّق عراقى-------------------- 195
پاسخ دوم محقّق عراقي به اشکال اوّل-------------------- 198
مناقش? محقّق خويي در پاسخ دوم-------------------- 200
پاسخ به مناقش? محقّق خويي-------------------- 202
اشکال دوم: عدم شمول ادلّه نسبت به اخبار باواسطه-------------------- 204
بيان اوّل: انصراف-------------------- 204
بيان دوم: لزوم تأخّر موضوع از حکم-------------------- 206
بيان سوم: لزوم اتّحاد حکم و موضوع-------------------- 210
پاسخ محقّق نائينى به بيان سوم-------------------- 211
پاسخ‌هاي محقّق خويى طبق مبناى مشهور-------------------- 214
ديدگاه برگزيده-------------------- 217
دليل دوم: آي? نفر-------------------- 218
مقدّمات بحث-------------------- 219
احتمالات تفسيرى موجود در آي? نفر-------------------- 223
ديدگاه برگزيده-------------------- 227
بررسى استدلال به آي? شريف? نفر بر حجيّت خبر واحد-------------------- 230
بيان اوّل: استفاد? وجوب تحذّر از واژ? «لعل»-------------------- 231
نقد محقّق خراساني بر بيان اوّل-------------------- 234
نقد محقّق اصفهانى بر بيان اوّل-------------------- 237
بيان دوم: وجوب تحذّر از باب لزوم لغويت-------------------- 239
بيان سوم: وجوب تحذّر از باب وجوب غايت-------------------- 239
اشكال محقّق خراساني بر بيان‌هاي دوم و سوم-------------------- 240
پاسخ به اشکال محقّق خراساني-------------------- 241
شيو? استفاد? وجوب تحذّر-------------------- 245
بيان چهارم-------------------- 249
بيان پنجم-------------------- 249
نقد و بررسي-------------------- 250
نکته‌اي دربار? انحصار فايد? انذار در تحذّر-------------------- 251
بيان برگزيده در استدلال به آي? نفر-------------------- 254
اشكالات استدلال به آي? نفر-------------------- 255
نکته‌هايي پيرامون حجّيت خبر واحد-------------------- 258
دليل سوم: آي? کتمان-------------------- 261
اشکالات استدلال به آي? کتمان-------------------- 264
دو نکته دربار? آي? کتمان-------------------- 266
دليل چهارم: روايات-------------------- 268
بررسي تواتر روايات-------------------- 271
ديدگاه محقّق خراساني-------------------- 272
ديدگاه محقّق نائيني و محقّق خويي-------------------- 273
دلالت تواتر اجمالى بر خاص‌ترين مضمون-------------------- 274
استفاد? حجّيت مطلق خبر ثقه از روايت اخصّ مضموناً‌-------------------- 277
اشکال امام خميني بر تواتر اجمالي و پاسخ آن-------------------- 280
ديدگاه والد معظّم دربار? قدر متيقّن-------------------- 282
ديدگاه امام خميني-------------------- 283
ديدگاه صاحب منتقى الاُصول و نقد آن-------------------- 287
جمع‌بندي و تحقيق مطلب-------------------- 292
دليل پنجم: اجماع-------------------- 293
تقرير اوّل-------------------- 293
تقرير دوم-------------------- 294
تقرير سوم-------------------- 297
تقرير چهارم-------------------- 298
تقرير پنجم-------------------- 299
دليل ششم: سير? عقلا-------------------- 300
اشکال مقدّم? اوّل-------------------- 301
اشکال مقدّم? دوم-------------------- 302
اشار? اجمالي به ديدگاه اُصوليان دربار? اشکال مقدّم? دوم-------------------- 303
پاسخ‌هاي محقّق خراساني به اشکال رادعيّت-------------------- 304
پاسخ اوّل: اختصاص آيات ناهيه به مسائل اعتقادي-------------------- 304
پاسخ دوم: انصراف آيات ناهيه به ظنون نامعتبر-------------------- 306
پاسخ سوم: لزوم دور-------------------- 307
بررسي تخصيص آيات ناهيه به‌وسيل? سير? عقلايي-------------------- 309
بيان محقّق اصفهاني براي دفع دور-------------------- 311
بررسي حکومت سير? عقلايي بر آيات ناهيه-------------------- 314
بررسي خروج تخصّصى سير? عقلايي از شمول آيات ناهيه-------------------- 317
ملاک حجيّت در سير? عقلايي-------------------- 319
نکت? اوّل: تفاوت‌هاي سير? عقلايي با ساير ادلّ? حجيّت خبر واحد-------------------- 324
تفاوت اوّل: شمول سير? عقلايي نسبت به انواع خبر-------------------- 324
تفاوت دوم: سقوط خبر از حجّيت در موارد تعارض-------------------- 327
نکت? دوم: حجيّت خبر واحد در اُمور مهم-------------------- 328
نکت? سوم: جبران ضعف سند روايات به‌وسيل? عمل مشهور-------------------- 331
ادلّ? قائلان به جبران ضعف سند به‌وسيل? عمل مشهور-------------------- 332
ادلّ? قائلان به عدم جبران ضعف سند به‌وسيل? عمل مشهور-------------------- 334
استدلال محقّق خويي (دليل کبروي)-------------------- 334
استدلال شهيد ثاني (دليل صغروي)-------------------- 336
اشکال اوّل (سخن محقّق مامقانى)-------------------- 341
اشکال دوم (استناد قدما به روايت ضعيف)-------------------- 345
سخن محقّق بروجردى دربار? تقسيم فقه-------------------- 346
جمع‌بندي و ديدگاه برگزيده-------------------- 348
بررسى موهن بودن اعراض مشهور از يک روايت-------------------- 350
ديدگاه محقّق خويى-------------------- 351
ديدگاه شيخ انصاري دربار? جبران ضعف سند با شهرت-------------------- 352
ديدگاه محقّق خراسانى دربار? جبران ضعف سند با شهرت-------------------- 353
نقد ديدگاه محقّق خراساني-------------------- 356
ديدگاه محقّق اصفهاني-------------------- 357
نکت? چهارم: بررسى اختصاص حجيّت خبر واحد به احکام شرعيّه-------------------- 361
ديدگاه‌هاي موجود-------------------- 362
بررسي ادلّ? مخالفان حجيّت خبر واحد در تفسير قرآن-------------------- 363
دليل اوّل: لزوم علم و يقين در تفسير قرآن-------------------- 363
دليل دوم: عدم شمول ادّل? حجّيت خبر واحد-------------------- 365
نقد و بررسي دليل دوم-------------------- 367
اشکال محقّق خويى بر دليل دوم-------------------- 367
نقد کلام محقّق خويى-------------------- 369
بيان والد معظّم و ديدگاه برگزيده-------------------- 371
دلالت روايات تفسيري بر حجيّت خبر واحد در باب تفسير-------------------- 373
دليل هفتم: دليل عقل-------------------- 376
بيان اوّل: علم اجمالي به وجود تکاليف در ميان روايات-------------------- 377
تفاوت بيان شيخ انصاري و بيان محقّق خراساني-------------------- 382
جمع ميان کلام شيخ انصاري و محقّق خراساني-------------------- 385
رابط? خبر حجّت‌شده به‌وسيل? دليل عقلي با اُصول عمليّه-------------------- 387
شمول علم اجمالي نسبت به اخبار نافى تکليف-------------------- 397
ديدگاه محقّق اصفهاني-------------------- 398
نقد ديدگاه محقّق اصفهاني-------------------- 403
رابط? خبر حجّت‌شده به‌وسيل? دليل عقلي با اُصول لفظي-------------------- 405
صورت اوّل: عامّ الزامي در برابر خبر خاصّ غير الزامي-------------------- 406
صورت دوم: عامّ غير الزامي در برابر خبر خاصّ الزامي-------------------- 407
صورت سوم: عامّ الزامي در برابر خبر خاصّ الزامي-------------------- 409
نكته‌اي دربار? تقليد از اعلم و ارتباط آن با بحث فعلي-------------------- 410
جمع‌بندي بيان اوّل-------------------- 411
بيان دوم: کلام صاحب وافيه-------------------- 411
نقد بيان دوم-------------------- 412
بيان سوم: کلام صاحب حاشيه-------------------- 414
نقد شيخ انصاري بر بيان سوم-------------------- 415
نقد محقّق خراساني بر بيان سوم-------------------- 416
نتيج? نهايي-------------------- 418
فصل چهارم: ادلّ? حجّيت ظنّ مطلق-------------------- 419
دليل اوّل: وجوب دفع ضرر مظنون-------------------- 422
نقد دليل اوّل-------------------- 422
دليل دوم: ترجيح طريق راجح بر طريق مرجوح-------------------- 428
دليل سوم: علم اجمالي به تکاليف الزامي-------------------- 430
دليل چهارم: مقدّمات انسداد-------------------- 432
نکته‌اي دربار? نتيج? مقدّمات انسداد-------------------- 433
بررسى مقدّم? اوّل (علم اجمالي به تكاليف فعلي واقعي)-------------------- 434
کلام محقّق عراقى-------------------- 435
نقد کلام محقّق عراقى-------------------- 442
نکته‌اي دربار? انحلال علم اجمالي-------------------- 443
بررسي مقدّم? دوم (انسداد باب علم و علمي)-------------------- 444
شرط انسداد باب علمي-------------------- 445
سخن محقّق نائيني-------------------- 446
سخن صاحب منتقي-------------------- 448
بررسي مقدّم? سوم (عدم جواز ناديده گرفتن تکاليف)-------------------- 448
ادلّ? شيخ انصاري براي مقدّم? سوم-------------------- 449
ديدگاه محقّق خراساني دربار? ادلّ? مقدّم? سوم-------------------- 451
اشکالات محقّق اصفهانى بر ديدگاه محقّق خراساني-------------------- 452
ديدگاه برگزيده-------------------- 455
بررسي مقدّم? چهارم (عدم وجوب احتياط تام)-------------------- 455
ديدگاه محقّق خراساني دربار? تقديم قاعد? لاحرج بر احتياط تام-------------------- 457
اشکال اوّل: بي‌نيازي عدم احتياط تام از جريان حکومت-------------------- 461
پاسخ اوّل (پاسخ محقّق اصفهاني)-------------------- 463
پاسخ دوم (اوّلين پاسخ امام خميني)-------------------- 464
پاسخ سوم (دومين پاسخ امام خميني)-------------------- 466
پاسخ چهارم (نقد اصطلاحات محقّق نائيني)-------------------- 466
اشكال دوم: حکومت قاعد? لا حرج بر منشأ حکم عقلي-------------------- 468
اشكال سوم: عدم ظهور قاعد? لا ضرر در نفي موضوع-------------------- 469
اشكال چهارم: تفاوت لسان قاعد? لا ضرر با قاعد? لا حرج-------------------- 470
اشکال پنجم: اطلاق لا حرج نسبت به حرج‌هاي غير مستقيم-------------------- 470
اشکال ششم: دومين اشکال امام خميني-------------------- 471
اشکال هفتم: سومين اشکال امام خميني-------------------- 473
جمع‌بندي نهايي-------------------- 474
فهرست منابع-------------------- 479
1