واجب تعیینی و تخییری ، جلسه 72
خلاصهی بحث گذشته
تقریر مبنای محقق نائینی در اشتراط تکلیف و تزاحم بین المکلّفین
اصل مبنای محقق نائینی: غرض واحد و تعدّد خطابِ مشروط
نقد اجمالی مقدمهی وحدت/تعدّد غرض
بازخوانی تفصیلی کلام محقق نائینی در فرع دو متیمّم
نتیجهی فرع و چهرهی کفاییِ آن بر مبنای محقق نائینی
تفصیل آیتالله خویی و اشکال ایشان بر میرزای نائینی
صورتِ اول: فرضِ تسابق در حیازت آب
1- تمانعِ کامل با تساوی قوّه تا انقضای وقت
2- غلبهی أحدهما در تسابق
صورت دوم: عدمِ تسابق و عدمِ مزاحمت
تلازمِ وجوب وضو و بطلان تیمّم و اشکال بر مبنای محقق نائینی
دقّت در نسبتِ کلام محقق نائینی و اشکال آقای خویی: تفکیکِ موضوعِ تیمّم و وضو
تفکیکِ دو معیارِ «وجدانِ ماء» در باب تیمّم و وضو نزد میرزای نائینی
ارزیابی فرضِ تسابق و تمانع بر اساس مبنای محقق نائینی
نقدِ تلازمگیری محقق خویی در پرتو تفکیکِ میرزای نائینی
پاورقی
منابع
نماز جمعه ، جلسه 66
خلاصه جلسه گذشته
نتیجه بحث از ادله شرطیت امام معصوم (ع) در نماز جمعه
وجوب تعیینی نماز جمعه در عصر غیبت
دلیل اول: استدلال به آیه نهم سوره جمعه در اثبات وجوب تعیینی در عصر غیبت
دیدگاه برگزیده در دلیل نخست
دلیل دوم: استدلال به آیه «حافظوا علی الصلوات و الصلاة الوسطی»
تحلیل لغوی و تفسیری واژگان کلیدی آیه
مراد از «حافظوا»
مراد از «الصلوات»
دیدگاه برگزیده در مراد از «الصلوات»
مراد از «الوسطی»
پاورقی
منابع
نماز جمعه ، جلسه 67
خلاصه جلسه گذشته
تفسیر «صلاة الوسطی» در روایات به نماز ظهر
بیان استدلال بر اساس روایات
وجه ضمیمه روایات در استدلال حائری
اشکالات مطرح شده نسبت به استدلال
اشکال نخست: عدم تصریح به نماز جمعه در تفسیر «صلاة الوسطی»
ارزیابی اشکال
اشکال دوم: ارشادی بودن امر در آیه
پاورقی
منابع
واجب تعیینی و تخییری ، جلسه 67
خلاصهی بحث گذشته
مبنای آیتالله بروجردی در فرق واجب عینی و کفایی
اشکالات سهگانهی آیتالله وحید خراسانی بر مبنای محقق بروجردی
ارزیابی اشکال نخست: نقض به واجب تخییری
پاسخ به اشکال دوم: خلطِ تکوین و تشریع و سوءفهم محلِّ تقیید
1- عدمِ جواز سرایت بیواسطهی قواعد تکوینی به تشریع
2- محلّ تقیید در کلام آیت الله بروجردی: غرضِ مولا، نه ذاتِ فعلِ عبد
پاسخ به اشکال سوم: جمعِ وحدتِ غرض با تعددِ وجوب
نتیجه در بارهی سه اشکال
ثمرهی مهم مبنای آیت الله بروجردی در باب أصالة الإطلاق
نظریه امام خمینی در واجبات کفایی
پاورقی
منابع
واجب تعیینی و تخییری ، جلسه 59
خلاصهی بحث گذشته
بررسی مبنایی «نیاز حکم به مکلف»
تبیین و نقد ادلهی قول مشهور (نیاز ذاتی حکم به مکلف)
اشکال مبنایی بر این استدلال
بررسی تفصیلی مبانی چهارگانهی حقیقت حکم در پرتو نقد فوق
مبنای اول: حکم به معنای ارادهی تشریعیه
مبنای دوم: حکم به معنای طلب انشائی
مبنای سوم: حکم به معنای بعث و تحریک
مبنای چهارم: حکم به معنای اعتبار بر ذمهی المکلف
تبیین مبنا و لوازم «خطابات قانونیه» به عنوان نظریهی جایگزین
لوازم و نتایج مهم این نظریه
بازگشت به مسئله واجب کفایی: نتیجهگیری نهایی
رأی مختار
پاورقی
منابع
واجب تعیینی و تخییری ، جلسه 70
خلاصهی بحث گذشته
دههٔ فجر، نعمت انقلاب و جایگاه سپاه پاسداران
. دههٔ فجر و حیاتِ مجددِ اسلام در ایران
بازگشت امام و نقش علما در شکلگیری دههٔ فجر
حقیقتِ انقلاب: منّت الهی و احیای دین
ابعاد این نعمت: عزّتِ دین، ملت و ایران
یاد نعمت انقلاب و تکلیف ما
۲. واژهسازیهای غرب و نسبت ناروا به سپاه پاسداران
برچسب «تروریسم» و شگرد واژهسازی
سکوت در برابر رژیم صهیونیستی
جایگاه سپاه پاسداران در نگاه حوزه و ملت
بازنگری در خصائص مشهورِ واجب کفایی بر اساس مبنای امام خمینی
نقطهی عزیمت: نفیِ استغراق و التزام به «أحد المکلّفین»
خصائص ثلاثه در بیان محقق اصفهانی و تردید در هر سه
مناقشه در عصیانِ جمیع
معیار صحیحِ عصیان در واجب کفایی
مناقشه در سقوطِ تکلیفِ دیگران به فعلِ واحد
جهتگیری محقق بروجردی و علامه حلّی: طلبِ نفسِ فعل
نتیجه: فرقِ عینی و کفایی در غرض، نه در اشتغالِ عامِّ ذمّه
تحلیل نهایی: صرفالوجودِ فعل و نقش عقل در واجب کفایی
صورت صحیحِ جعل در واجب کفایی: صرفالوجودِ فعل
نقش عقل و بنای عقلا در تعیین فاعل و لزوم امتثال
تفکیکِ ساحتِ جعل و امتثال: نمونههای تطبیقی
جایگاه عقل: لزوم امتثال بدون جعلِ تکلیفِ جدید
نتیجهی نهایی
پاورقی
منابع
آیات حکومت در قرآن (ادله منکرین حکومت) ، جلسه 8
مقدمه
زیست عقلانی در اندیشه مهدی حائری
اقتضاءات زیست عقلانی
مهدی حائری دو راه پیش روی انسان میگذارد:
یک. تعیین وکیل
نیازمندی به تأسیس حزب
دو. وکالت مشاع
چیستی جامعه در اندیشه مهدی حائری
واجب تعیینی و تخییری ، جلسه 50
خلاصهی بحث گذشته
محدودیت کارآیی تشکیک در وجود در تخییر شرعی بین اقل و اکثر
محدود بودن دایرۀ تشکیک در وجود
نفی تشکیک در اعتباریات شرعی
تبعیت أمور انتزاعی در تشکیک از مناشئ خود
پاورقی
منابع
واجب تعیینی و تخییری ، جلسه 56
خلاصهی بحث گذشته
ضرورت فرض ثبوت مکلف در خطاب از منظر محقق اصفهانی
نظریه «خطابات قانونیه» و ضرورت وجود مکلف در خطابات
تمایز اعتبار از تکوین
تاملی در نسبت فعل و مکلف
نتیجهگیری
پاورقی
منابع